همين صورت ، صورت حاصل در ماده يا صورت لا متحصل و لا به شرط صورت نباتى است كه از براى قبول صورت حيوانى مستعد مىباشد و صورت نباتى تام الاعضاء و تام الوجود اول فطرت حيوان است و طينت حيوانى در همين صورت ( صورت نباتى كه متهيأ است از براى قبول صورت حيوانى ) خلق مىشود و اين حيوان تام الوجود با حيوانات ديگر اين فرق را دارد كه نسبت به صورت نطقى ملكوتى لا به شرط و غير متعين و بالأخره از براى قبول صورت انسانى مهياست و صورت انسانى ، از حركت طبيعى و جنبش جوهرى طبيعت حيوان ، حاصل مىشود ، لذا فطرت انسان آخرين مرحلهء حقيقت حيوان است و اين مرحله اولين فطرت بلكه پايه و موضع و محل فطرت انسانى است . حقيقت آنچه ذكر شد ، در مقام تحديد قواى انسانى ، ظاهر و آشكار مىشود ؛ چه آن كه قواى [ 1 ] نباتى موجود در بدن انسان ، در مقام خلقت بر قواى خاص حيوانى خود مقدم است و از براى ظهور قواى مخصوص حيوان مقدمه و صورت است و قواى حيوانى ، در زمينهء قواى نباتى و در موضع صورت نباتى كه مبدأ آثار نفس نباتى است ، تكوين مىشود و قواى خاص انسان در زمينهء ابعاض و اجزا و

--> ( 1 ) آراء اهل المدينة الفاضلة ، طبع الغلاف في دار الطباعة العربيه ، بيروت ، منشورات دار العراق ، 1955 م ، ص 50 ، 51 .